مطالعات میدانی
در این منطقه سه سایت با وسعت تقریبی 45 هکتـار در شـیبشمالی انتخاب شد؛ سایت شاهد ( دچار آتـش سـوز ی نشـده )، سایت آتشسوزی شده در سال 1387 (که از این پس سایت 87 نامیده می شود) و سایت آتش سوزی شده در سال 1383 (که از این پس سایت 83 نامیده میشود). انـدازه گیـری هـا در بهـار وتابستان 1389 انجام شد بنابراین سایت 2 و 3 بهترتیـب تـوالیپوشش گیاهی را پس از 2 و 6 سال نشان میدادند، که با سایت شاهد مقایسه شدند. در هر سایت تعداد 10 واحد نمونهبـردارییــک متــر مربعــی در راســتای گرادیــان ارتفــاعی بــهصــورت سیستماتیک تصادفی مستقر شد. در هر پلات فهرست گونه های موجود همراه با برخـی پـارامتر هـای گیـاهی از قبیـل فراوانـی،درصد پوشش و ارتفاع هر گونه یادداشت شـد . صـفات کیفـیمـرتبط بـا آتـش سـوزی شـامل شـکل زیسـتی، فـرم رویشـی، دوره زنــدگی، ســاختار تــاجپوشــش، کــرک و پــرز داری، خارداری، انشـعابداری، پوشـشتـاجی، فنولـوژی بـرگ، روشتکثیر، انتشار بذر و نوع تولیدمثل نیز داخل عرصه، اندازه گیـریو درون فرم های مخصوص یادداشت شد. تیپ پوشـش گیـاهیغالب این منطقـه Artemisia – Poa bulbosa – Astragalus spkopetdaghensis میباشد و گونههای اصلی و همراه این تیـپغالب عبارتند از (2):
Acanthophyllum sp – Acantholimon sp -Kochia prostrata – Agropyron sp – Phlomis cancellata – Onobrychis cornuta
بررسیهای آزمایشگاهی
برای اندازهگیری صفات کمی از قبیل وزن تـر سـاقه و بـرگ،نسبت وزن خشک به تر، محتوای رطوبتی برگ و سـاقه، سـطحویژه برگ، وزن تر ساقه و برگ، وزن بذر و اندازه بـذر، از هـرگونه تعداد 10 نمونه جمعآوری گردیده و جهت حفظ رطوبـتداخل نایلون های پلاستیکی قرار داده شده سپس بـه آزمایشـگاهمنتقل گردید. برای اندازه گیری سطح تاجپوشش هر بوته، اندازه قطر بزرگ و قطر عمود بر آن ثبت شد (13). شناسایی نمونهها با استفاده از منابع معتبر شناسایی گیاهان از جمله فلور ایرانیکـا(36)، فلور رنگی ایران (6) و رستنی های ایران (7)، انجام شد.

پردازش و آنالیز دادهها
برای تعیین گروههای عملکردی گیاهی ماتریس 45 گونه در 24 صفت در نرمافزار اکسل آماده شد. از 24 صفت موردمطالعه 14 صفت کیفی و 10 صفت کمی با توجـه بـه هـدف کـار و نـوعتخریب، بهصورت کیفی و کمی انتخاب و براساس استانداردهای موجود (13) کدگذاری شدند. هنگامی که همه صفات کـد دادهشدند، اطلاعات بهصورت ماتریس دادهها شامل t واحد برای n صفت مرتب شدند. بـرای جسـتوجـوی حضـور گـروههـایعملکردی و مشخص کردن پاسخ آنها به اثرات تخریبـی آتـش،طبقهبندی به روش سلسلهمراتبی با استفاده از نـرم افـزار SPSS انجام شد (27 و 29). ماتریس 24 صفت در 45 گونـه بـهطـورجداگانه برای سه سایت شاهد، 87 و 83 تهیه شد.
برای تعیین PFT در امتداد گرادیـان زمـانی آتـش سـوزی ومشخص کردن تغییرات گروههـای عملکـردی در سـایتهـایمختلف، طبقهبندی خوشهای سلسلهمراتبـی تجمعـی بـا فاصـلهاقلیدوســی بــه روش وارد (8) انجــام شــد. بــهمنظــور تعیــین متغیر هایی که قدرت تفکیککننـدگی بهتـری در بـین گـروه هـاداشته اند آنالیز تابع تشـخیص انجـام گرفـت. هـم چنـین جهـتنمایش تغییرات PFT و صفات تعیینکننده گـروه هـا در امتـدادگرادیان آتشسوزی فراوانی PFT و صـفات د ر هـر سـایت بـااستفاده از نرمافزار اکسل مقایسه شده و نمودارها ترسیم گردید.
۱۹

نتایج
نتایج طبقهبندی سلسله مراتبی:
نتایج حاصل از طبقهبندی منجر بـه تعیـین 4 گـروه عملکـردیاصلی متمایز شد. دندروگرام اصلی همراه با نام گونههای گیاهی منطقه در (شکل 2) ارائه شده است.

گروه عملکردی١ (PFT1)
شامل گیاهـان چنـدسـاله فانروفیـت و فـوربهـای چنـدسـاله همیکریپتوفیت با ساختار تاج پوشش افراشـته، نیمـهافراشـته وخوابیده، دارای خار و بدونخـار، تول یـد مثـل جنسـی بـا بـذر ورویشی با پاجوش، فنولوژی بیشتر از سـه مـاه، دارای انشـعاب،رطوبت ساقه و برگ زیاد، ارتفـاع و سـطح ویـژه بـرگ، سـایز بذر، وزن بذر، وزن تر ساقه، ریزوم و بـرگ متوسـط، محتـوایرطوبتی برگ و ساقه کم میباشـد . ازجملـه برخـی گونـههـای مهم این گروه عملکـردی عبا رتنـد از : Onosma longilobum
Cotoneaster esfandiarii Bunge., Teucrium polium L.
khat., Ajuga orientalis L,.

۲۰

شکل۱. موقعیت منطقه موردمطالعه در نقشه ایران و شهرستان آشخانه، مقیاس نقشه (۱۴۲۲۳۳۰:۱).
گروه عملکردی٢ (PFT2)
شامل همیکریپتوفیـت هـا و ژئوفیـتهـای چندسـاله، افراشـته، دارای برگهای گوشـتی و روزت و کـرک و پـرز زیـاد، فاقـدانشعاب دارای سیستم برگساقهای، تولیدمثل جنسـی بـا بـذر ورویشی با ریزوم، همچنین ارتفاع، وزن تر ساقه و برگ و نسبت آنها، وزن بذر و سایز بذر زیاد، سطح ویژه برگ متوسط میباشد.
از جمله گونههـای مهـم ایـن گـروه عملکـردی عبارتسـت از:
Verbascum cheiranthifolium Boiss.

گروه عملکردی٣ (PFT3)
شامل همـی کریپتوفیـت هـا ی چندسـاله خـادار و فـوربهـای یکساله، ساختار تاجپوشـش افراشـته و نیمـهافراشـته و خوابیـده،دارای سیستم برگساقهای و برگقاعدهای، فنولوژی بـرگ یـک تـاچهار ماه، دارای انشعاب و فاقد انشعاب، رطوبت برگ و ساقه متغیر، همچنین اندازه بذر، سطح ویژه برگ، محتوای رطوبتی برگ و ساقه بالا، وزن بذر، وزن تر ساقه و برگ و نسبت وزن تر به خشک، کـممیباشد. ازجمله برخی گونههای مهم این گروه عملکردی عبارتنـداز:.Malva neglecta Wallr. ، Marrubium vulgare L.

گروه عملکردی۴ (PFT4):
شامل تروفیتهای کوتاهعمر فرصتطلب و فوربهای چندساله ژئوفیت، با اندازه تاجپوشش و ارتفاع کم، دارای کرک و پرز و ارتفاع کم بدون خار، تولیدمثل جنسی با بذر و رویشی با ریزوم و پیاز، ساختار تاجپوشش افراشته و نیمهافراشته و خوابیده، دارای سیستم برگساقهای و برگقاعدهای، فنولوژی برگ محتوای رطوبتی ساقه و برگ، وزن تر برگ و ساقه، نسبت وزن تر به وزن خشک کم، سطحویژه برگ، اندازه بذر و وزن بذر، زیاد میباشد. ازجمله برخی گونههای مهم این گروه عملکردی عبارتند از: Gagea ,.Ceratocephala reticulate pall. Papaver dobium L
دندروگرام حاصل از آنالیز خوشهای testiculata (crants. ) , Roth

شکل۲. دندروگرام حاصل از طبقهبندی سلسلهمراتبی همراه با گونههای گیاهی
بهطور خلاصه در (شکل 3) نشان داده شده است.

نتایج آنالیز تابع تشخیص
نتایج آنالیز تابع تشخیص نشان داد کـه در تفکیـک گـروه هـایعملکردی بین سایت شاهد(89) و سایت آتش سـوزی شـده درسـال 87 و 83 صـفات نسـبت وزن تـر بـرگ، فـرم زیسـتی و(TDMC) نقش بیشتری داشتند (جدول 1).

مقادیر ویژه
مقادیر ویژه متضاد با بردارهای ویژه، مقادیری هستند کـه سـهمنســبی هــر مولفــه در تبیــین کــل داده هــا را ارائــه مــیدهــد.
۲۱
C A S E 0 5 10 15 20 25
Label Num +———+———+———+———+———+ PFT1 1 ─┬─┐
PFT4 4 ─┘ ├─────────────────────────────────────────────┐
PFT3 3 ───┘ │
PFT2 2 ─────────────────────────────────────────────────┘
شکل ۳. دندروگرام حاصل از آنالیز خوشهای حاصل از مرکز ثقل دادهها

جدول ۱. ماتریس ساختار فاکتور صفات نشاندهنده اهمیت عوامل موثر در تفکیک گرو ههای عملکردی

ریشه سوم ریشه های تابع
ریشه دوم ریشه اول
صفات
– ۰/۰۸۴ – ۰/۳۱۹ ۰/۴۳۹∗ وزن تر برگ
۰/۰۵۳ – ۰/۰۶۴ ۰/۱۴۱∗ پراکنش بذر
شکل زیستی ۰۷۰/۰ ∗۳۶۷/۰ ۲۶۲/۰
۰/۲۴ – ۰/۳۳۶∗ ۰/۰۰۲ دوره زندگی
۰/۱۶۲ – ۰/۳۳۶∗ ۰/۰۵۵ رطوبت برگ
۰/۸۴ – ۰/۲۸۷∗ -./۰۴۳ فنولوژی برگ
۰/۱۸۹ – ۰/۲۷۶∗ – ۰/۰۲۷ شکل رویشی
۰/۰۳۳ – ۰/۱۸۹∗ ۰/۱۲۵ وزن بذر
– ۰/۰۴۳ – ۰/۰۴۹∗ ۰/۰۲۰ پوشش تاجی
محتوای رطوبتی ساقه ۱۲۴/۰ – ۱۲۸/۰ – ∗۴۳۶/۰
– ۰/۴۱۹∗ – ۰/۱۲۲ – ۰/۱۱۴ مجموع محتوای رطوبتی برگ و ساقه
– ۰/۲۵۲∗ – ۰/۰۸۴ – ۰/۰۴۶ محتوای رطوبتی برگ
– ۰/۲۰۰∗ – ۰/۱۸۶ ۰/۰۹۹ ارتفاع
– ۰/۱۹۴∗ ۰/۱۴۱ ۰/۰۷۱ خارداری
– ۰/۱۸۷∗ – ۰/۰۳۹ ۰/۰۱۶ سطح ویژه برگ
– ۰/۱۵۱∗ – ۰/۱۰۶ – ۰/۰۸۴ رطوبت ساقه
– ۰/۱۴۸∗ ۰/۰۴۲ – ۰/۰۲۵ وزن خشک به تر
– ۰/۱۲۲∗ – ۰/۰۹۳ – ۰/۰۵۶ وزن تر ساقه
– ۰/۱۱۵∗ – ۰/۰۶۵ ۰/۰۲۲ ساختار تاج پوشش
– ۰/۰۹۱∗ ۰/۰۲۸ ۰/۰۷۹ انشعابداری
– ۰/۰۸۶∗ ۰/۱۷ – ۰/۰۳۰ کرک داری
۰/۰۴۸∗ ۰/۰۱۲ – ۰/۰۳۳ روش تکثیر
۰/۰۴۷∗ – ۰/۰۰۷ ۰/۰۴۷ نوع تولید مثل
۰/۰۴۷∗ – ۰/۰۰۶ – ۰/۰۱۸ اندازه بذر

۲۲
برای هر مولفه یک مقدارویژه وجود دارد و انـدازه مقـدارویـژهبرای یک مولفه، نشاندهنده اهمیت مستقیم آن در تشـریح کـلتغییرات در داخل مجموعه دادههاست (8). مقایسه مقادیرویـژهمربوط به محورهـای پـراکنش نقطـه ای حاصـل از آنـالیز تـابعتشخیص (جدول 2) نشان داد کـه ریشـه اول (وزن تـر بـرگ) بیشترین اطلاعات در مورد تفکیک گروههای عملکردی میدهد و ریشـه دوم (فـرم زیسـتی گیاهـان) و ریشـه سـوم (TDMC) اهمیت کمتری نسبت به ریشه اول دارد. از کل تغییرات مشاهده شده، 56 درصد توسط ریشه اول، 27 درصد مربـوط بـه ریشـهدوم و کمتر از 16درصد متعلق به ریشه سوم بود.

تغییرات PFTs در طی تـوالی ثانویـ ه پـس از آتـشسـوزی
فراوانی گروه عملکردی1 (PFT1) و گروه عملکردی4 (PFT4) با گذشت زمان پس از آتـش سـوزی کـاهش یافـت، درحـالی کـهفراوانی گروه عملکردی2 (PFT2) و گروه عملکردی3 (PFT3) با گذشت زمان پس از آتشسوزی بیشتر شد (شکل 4).

تغییرات صفات موثر در تعیین گروه عملکردی ( فرم زیستی، وزن تر برگ و محتوای رطوبتی ساقه) توالی ثانویه
فراوانی صفت وزن تر برگ گیاهان دو سال پس از آتشسـوزی کاهش و شش سال بعد افزایش یافت. مقایسه فراوانـی اشـکالزیستی گیاهان نشان داد فانروفیتها و کامفیتها ابتدا کـاهش و6 سـال بعـد افـزایش پیـدا کردنـد. بررسـی میـانگین فراوانـی همیکریپتوفیتها، تروفیتها، ژئوفیـت هـا و محتـوای رطـوبتیساقه نشان داد این گیاهان در طی زمان کاهش یافتند (شکل 5).

بحث و نتی جهگیری
مطالعه گروههای عملکردی در جهت شناسایی شرایط زیستگاه و پیبردن به ساختار کلی پوششگیاهی هر منطقه است. بسیاری از محققین (17، 18، 20 و 32)، در محیطهای مختلف و بـرایبررسی تأثیر عوامل متفاوت بر پوشـش گیـاهی از روش تعیـینگروههای عملکردی استفاده کردهاند. هدف این تحقیق شناسایی و طبقهبندی گروههای عملکردی و صفات عملکردی گیاهی در توالی ثانویه پس از آتشسوزی بود. با توجه به ایـن هـدف، بـااستفاده از آنالیز تابع تشخیص از بین 24 صفت مـورد بررسـی، صفات وزن تر بـرگ، فـرم زیسـتی و محتـوای رطـوبتی سـاقه بهترتیب مهمترین نقش را در تفکیک گروههای عملکردی ایفـانمودند. به اینترتیب با انجام طبقهبندی خوشهای سلسلهمراتبـیبا استفاده از ماتریس 24 صفت در 45 گونه، 4 گروه عملکردی تعیین شد. PFT2 و PFT3 بهعنوان گروههای عملکردی سازگار به آتشسوزی شناسایی شدند؛ فراوانـی آنهـا بـا گذشـت زمـانافزایش یافت. PFT1 و PFT4 گروههای عملکردی حساس بـهآتشسوزی شناسایی شدند و با گذشت زمان کاهش یافتند.
در این مقاله صـفات تعیـینکننـده گـروههـای عملکـردی، بیشترین ارتباط با آتشسوزی را نشان دادند زیرا فراوانی صفت وزن تر برگ گیاهان دو سال پس از آتشسوزی کاهش و شـشسال بعد افزایش یافت؛ این نوسان میتواند بهدلیـل در معـرضبودن تاجپوشش گیاه بـا آتـش و ازدیـاد گیاهـان پـاچوشدار و اســتولوندار و دارای بــرگ هــای روزت ماننــد Eremurus spectabilis Wendelbo وVerbascum cheiranthifolium باشد. مقایسه فراوانی اشکال زیستی گیاهان نشان داد فانروفیتها و کامفیتها ابتدا کاهش و 6 سال بعد افزایش پیدا کردنـد ؛ ایـنتغییر بهدلیل قـرار داشـتن جوانـه هـای رویشـی اکثـر بوتـه هـا ودرختچهایها در انتهـا یـا امتـداد سـاقه هـا مـیباشـد ، بنـابراینآتش سوزی اندام های هوایی می تواند سبب تضعیف بوته ای ها و فانروفیتها شود. بوته ها و درختچـه هـا یـی کـه توانـایی ایجـادپاجوش و ریشهجوش را ندارند، مانند بوتـه درمنـه و درختچـهارس، بهراحتی توسط آتش صدمه دیده و از بین میرونـد . بعـداز آتش سوزی گیاهان به سرعت از طریق رشد رویشی (ریزوم) تولیدمثل کرده تا بتوانند عرصه را اشغال کرده و به حالت اولیـهبرگردند (1). بررسـی میـانگین فراوانـی همـیکریپتـو فیـت هـا،تروفیتها و ژئوفیتها نشان داد این گیاهان در طی زمان کاهش یافتند این کاهش ممکن است بهدلیل فراینـد رقابـت در عرصـهباشد که البته عوامل دیگری چون مدیریت مرتع، شرایط اقلیمی،
۲۳

خشکسالی و چرای کنترل نشده دام نیز میتواند باعـث آسـیبگیاهان پـس از آتـش سـوزی باشـد. مقایسـه میـانگین فراوانـیمحتوای رطوبتی ساقه گیاهان نشـان داد کـه محتـوای رطـوبتیساقه گیاهان در طی زمان کاهش یافت، برخی از این گیاهان به-دلیل داشتن جوانههای رویشی در انتها یا امتداد ساقهها از قبیـل
و Teucrium polium L. Artemisia kopetdaghensis Krasch.
۲۴

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

شکل ۴. تغییرات فراوانی گروههای عملکردی گیاهی در طی زمان پس از آتشسوزی در مرتع جوزک

شکل۵. تغییرات صفات شکل زیستی، وزن تر برگ و محتوای رطوبتی ساقه در مراحل توالی ثانویه.
Stachys byzantina K. Koch نسبت به گیاهانی کـه جوانـهآنها در زمان آتش سوزی همسطح زمین و یا در داخل خاک قرار گرفتهاند، حساسیت بیشتری به آتش سوزی نشان می دهند (1) و بنابراین محتوای رطوبتی ساقه آنها کاهش یافت.
آتشسوزی با کاهش گیاهان چـوبی و بوتـهای توانـایی وقابلیت آنها را در رقابت بـا گیاهـان علفـی بـرای جـذب نـور،رطوبت و موادغذایی خاک کاهش داده و زمینه را برای رشـد وگسـترش گنـدمیان فــراهم مـیســازد (12،16، 26، 30 و 31). بررسیهای مختلف مانند پژوهش ما نشان داده است که پوشش گندمیان چندساله بهتدریج پس از آتشسوزی افزایش مـی یابـد .
در مرتـع خشـک آتـش سـبب افـزایش تروفیـتهـا و همـی-کریپتوفیتها، ولی باعث کـاهش فـرمهـای رویشـی بوتـهای و گندمیان یکساله شد (4). درصد پوشـش بوتـههـا نیـز پـس ازآتشسوزی بهتدریج افزایش مییابد ولی باایـن حـال از سـایتشاهد کمتر خواهد بود (5،12،14، 23، 26 و 30). در بررسی که توسط کاهمن و پوشکولد در سال 2008 صورت گرفت، آتـشباعث افزایش یکسالهها شد. فراوانی یکسالههای تابسـتانه درعلفزارهای بیابانی و نیمهبیابانی چیهواهوان بهدنبال آتشسوزی افزایش یافت (10 و11). فراوانی یکسالههای زمسـتانه نیـز در این مناطق افزایش یافت که با نتـ ایج حاصـل از بررسـیهـا درمنطقه جوزک همخوانی دارد. فراوانی یکسالهها در بیابـان هـایسوناران براساس یافتههای پاتن و کیو (32) پس از آتشسوزی کاهش یافت. در بررسی که توسط کاهمن و پوشولد (24) صورت گرفت، نتایج نشان داد SLA تفاوت معناداری نسـبت بـه آتـشنشان نداد که با یافتههای حاصل از پژوهش ما مطابقت دارد. در بررسی اقلیم مدیترانهای، نتایج نشان داد گونه هـایی کـه پـس ازآتش سوزی بهسرعت از طریق بذر احیا می شوند، LDMC کمتر و محتوای رطوبت نسبی بالاتری را نسبت به غیر بذرافشـان هـانشان می دهند (36). پاجوشدار شدن یک مکانیسم، مقاومتی در اکوسیستم های حساس به آتش و خشکی است. گیاهان بـا ایـنمکانیسم (پـاجوش دار شـدن ) پتانسـیل رطـوبتی بـرگ و سـاقهبالاتری دارند. غیر پاجوشدار شونده ها پتانسـیل بـالاتری بـرایمقاومت ساختاری به خشکی دارند (33) این نتایج با یافتههـایمنطقه جوزک همخوانی دارد. در بررسی انجـام شـده در پـارکملی گلستان (5) مشـخص شـد کـه گونـههـای چـوبی در اثـر آتش سوزی کاهش و گیاهان علفی خصوصا یکساله ها افـزایشنشان می دهنـد . از مطالعـات روی پوشـش گیـاهی کـه توسـطگارسیا نوآ (22) در پارک ملی دونانا صورت گرفت نیـز همـیننتایج حاصل شد که با یافت ههای حاصل از منطقه جوزک همخـوانی دارد. در بررسی روی ساواناهای حارهای و نیمهحـاره ای آفریقـامشخص شد کـه آتـش سـوزی باعـث کـاهش ارتفـاع گیاهـان میگردد (25).

نتیجه گیری
با توجه به نتایج این تحقیق از گروههای عملکردی میتـوان بـهعنوان شاخص حساسیت یا سازگاری مرتع در برابر آتشسوزی استفاده کرد، بهطوریکـه در صـورت غالـب بـودن گـروههـایعملکردی 2 و3 (PFT2 و PFT3) مرتع در برابر آتـش سـوزیمقاوم است ولی در صورت غالب بودن گروههای عملکردی 1و 4 (PFT1 و PFT4) حساسیت مرتع به آتشسوزی بـالا اسـت.
در این تحقیق مشخص شد که آتشسوزی بیشترین تاثیر منفـیرا بر گیاهان چوبی مرتـع دارد، زیـرا در ایـن گیاهـان محتـویرطوبت برگ و ساقه کمتر است و آتشپذیرتر هستند، از طرف دیگر قرار داشتن جوانه رویشی در بالاتر از سطح خـاک باعـثآسیبپذیری بیشتر این گیاهان میشود. از دیدگاه مدیریت مرتع آتشسوزی در منطقه جوزک با کاهش گیاهان چوبی خـاردار واسانسدار و افزایش تروفیتهای یکساله، فوربهـا و گنـدمیانباعث افزایش دسترسی دامها بـه علوفـه و پایـداری اکوسسـتممرتع میشود. اما بیشتر شدن گیاهـان یـکسـاله (تروفیـت هـا ) بهعنوان یک اثر منفی آتشسوزی در این منطقه تلقی میشـود،که بایستی با اجرای برنامه مدیریتی مناسب از جمله آتشسوزی در زمان مناسب یا اجرای سیستمهای چرای ویژه، فراوانی آنها در کنترل در آید. نتایج این پژوهش می تواند در پروژه های بنیادی یا پروژه های اجرایی مورد استفاده قرار گیرد، به دلیلاینکه PFT ها شدت و جهت تغییرات اکوسیستم را در نتیجه عوامـل محیطـیبهخوبی نشان می دهد و در درک فرایند هـای اکولـوژیکی نظیـرتشکیل توالی و پایداری اجتماعات به ما کمک می کند. همچنین ازگروه های عملکردی گیـاهی بـهعنـوان ابـزار مـدیریتی بـرایارزیابی اثرات تخریب براکوسیستم های طبیعی استفاده نمود.

۲۵
سپاسگزاری
هزینههای اجرایی این طرح از محل اعتبـار پژوهشـی دانشـگاهفردوسی مشهد در قالب پایان نامه کارشناسی ارشد خانم فهیمه رفیعی (پروپوزال شماره 558- مورخه 17/8/88) تامین گردیده

مناب ع مورد استفاده
است. اندازه گیـری هـای آزمایشـگاهی در آزمایشـگاه اکولـوژیدانشــکده علــوم و آزمایشــگاه گیــاه شناســی مرتــع دانشــکده منابع طبیعی دانشگاه فردوسی مشـهد انجـام شـد، لـذا از کلیـهکارشناسان آزمایشگاه سپاسگزاری می شود.
جنگجو، م. 1388. اصلاح و توسعه مرتع. جهاد دانشگاهی مشهد، 240 ص.
شاد، ق. ع. 1380. تیپ های گیاهی منطقه آشخانه .وزارت جهاد کشاورزی. انتشارات موسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع، 72 ص.
شریعتمداری، ح. 1390. بررسی تاثیر آتشسوزی بر گروههای عملکردی گیاهی در دو اقلیم خشک و نیمه خشک. رساله کارشناسی ارشد، دانشگاه فردوسی مشهد.
شریعتمداری، ح.، م. جنگجو، ح. اجتهادی، ج. واعظی و ف. رفیعی. 1390. مقایسه صفات گیاهی مرتبط با آتشسوزی در مراتع خشک و نیمهخشک. همایش بینالمللی آتشسوزی در گرگان ،ایران. 4- 6 آبان، 62 ص.
شکری، م.، ن. صفائیان و ع. اترک چالی. 1381. بررسی پیامد آتش بر پوشش گیاهی تخت ییلاق پارک ملی گلستان. مجله منابع طبیعی ایران 55: 273-281.
قهرمان، ا. 1380. فلور رنگی ایران. جلد 1، موسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع، 146 ص.
مبین، ص. 1364. رستنی های ایران: فلور گیاهان آوندی. 4 جلد، انتشارات دانشگاه تهران، 504 ص.
مصداقی، م. 1380. توصیف وتحلیل پوشش گیاهی. انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد، 287 ص.
نیکان، م. 1389. بررسی تاثیر چرای دام بر گروه های عملکردی گیاهان در منطقه بهارکیش قوچان. رساله کارشناسی ارشد، دانشگاه فردوسی مشهد.
.01 Ahlstrand, B. M. 1982. Response of Chihuahuan Desert mountain shrub vegetation to burning. Journal of Range Management 35:62-65.
.11 Bock, J. H. and C. E. Bock. 1992. Vegetation response to wildfire on native versus exotic Arizon grassland. Journal of Vegetation Science 3:439-446.
.21 Carleton, S. W. and S. R. Loftin. 2000. Response of 2 semiarid grasslands to cool-season prescribed fire. Journal of Range Management 53:52-61.
.31 Cornelissen, J. H. C., S. Larovel, E. Garnier, N. Diaz, N. Buchman, D. E. Gurrich, P. B. Reich, N. ter Steege, H. D. Morgan, M. G. A. Vander Heijden, J. G. Pausas and H. Poorter. 2003. A handbook of protocols for standardized and easy measurement of plant functional traits worldwide. Journal of Botany 51: 335-380.
.41 Dale, G., R. G. Brockway, R. Gatewood and R. B. Paris. 2002. Restoring fire as an ecological process in short grass prairie ecosystems: initial effects of prescribed burning during the dormant and growing seasons. Journal of Environmental Management 65:135-152.
.51 De Groot, W. J., P. M. Bothwell, D. H. Carlsson and K. Logan. 2003. Simulating the effects of future fire regimes on western Canadian boreal forests. Journal of Vegetation Science 14: 355-364.
.61 Decastro, E. A. and J. B. Kauffman. 1998. A vegetation gradient of above ground biomass, root and consumption by fire. Journal of Tropical Ecology 14(3): 263-283.
.71 Diaz, S. and M. Cabido. 1997. Plant functional types and ecosystems functional in relation to global change: a multiscale approach. Journal of Vegetation Science 8: 463-474.
.81 Diaz, S., J. Cabido, M. Zak Martinez, E. Carretero and J. Aranibar. 1999. Plant functional types, ecosystem structure and land use history along a climate gradient in central-western Argentina. Journal of Vegetation Science 10: 651660.
.91 Doll, M., M. Bernhatdt-ro, A. Parth and W. Schmidt. 2008. Changes in life history trait composition during undisturbed old-field succession. Flora 203: 508–522.
۲۶
.02 Domingues, T. F., L. A. Martinelli and J. R. Ehleringer. 2007. Ecophysiological traits of plant function groups in forest and pasture ecosystems from eastern Amazonia, Brazil. Plant Ecology 193: 101-112.
.12 Duckworth, J. C., M. Kent and P. M. Ramsay. 2000. Plant functional types: an alternative to taxonomic plant community description in biogeography?. Progress in Physical Geography 24: 515-542.
.22 Novo, F. G. 1977. The effects of fire on the vegetation of Donana National Park (Spain), in Mooney, H. A. and Conrad, C. E., Symposium on the Environmental Consequences of Fire and Fuel Management in Mediterranean Ecosystems. Palo Alto, CA. USDA Forest Service, Washington Office, Washington, DC. p. 318-325, General Technical Report WO-3. 3(1): 318-325.
.32 Guevara, J. C., C. R. Stasi, C. F. Wuillod and O. R. Estevez. 1999. Effects of fire on rangeland vegetation in southwestern Mendoza plains (Argentina): composition, frequency, biomass, productivity and carrying capacity. Journal of Arid Environments 41: 27–35.
.42 Kahmen, S. and S. Poschlod. 2008. Effects of grassland management on plant functional trait composition. Agriculture, Ecosystems and Environment 128: 137–145.
.52 Kennan, T. C. D. 1972. The effects of fire on two vegetation types in Matopos, Rhodesia, Proceedings Annual [11th] Tall Timbers Fire Ecology Conference: fire in Africa. Tallahassee, FL. Tall Timbers Research, Inc., Tallahassee, FL. p. 53-98.
.62 Kristofor, R. B. 2006. Soil physiochemical changes following 12 years of annual burning in humid-subtropical tall grass prairie: a hypothesis. Acta Ecologica Sinica 30:407-413.
.72 Lavorel, S., S. McIntyre, J. Landsberg and D. Forbes. 1997. Plant functional classification: from general groups to specific groups based on response to disturbance. Trends in Ecology and Evolution 12:474-478.
.82 Lloret, F. and M. Vila. 2003. Diversity patterns of plant functional types in relation to fire regime and previous land use in Mediterranean woodlands. Journal of Vegetation Science 14: 387-398.
.92 Mcintyre, S., S. Diaz, S. Lavorel and W. Gramer. 1999. Plant functional types and disturbance dynamics- introduction. Journal of Vegetation Science 10: 604-698.
.03 McPherson, G. R. 1995. The role of fire in desert grassland. Desert grassland. PP. 130-151. In: McClaran, M.P.,Van
Devender, T.R.(Eds), the Desert Grassland. University of Arizona press, Tucson .
.13 Navarroa, T., C. l. Aladosb and B. Cabezudoa 2006. Changes in plant functional types in response to goat and sheep grazing in two semi-arid shrublands of SE Spain. Journal of Arid Environment 64: 298-322.
.23 Patten, D. T. and G. H. cave. 1984. Fire temperatures and physical characteristic of a controlled burn in the Upper Sonoran Desert. Journal of Range Management 37:277-280.
.33 Paula, S. and J .G. Pausas. 2006. Leaf traits and resprouting ability in the Mediterranean basin. Functional Ecology
20: 941-947.
.43 Pausas, J. G. and R. A. Bradstock. 2007. Fire persistence traits of plants along a productivity and disturbance gradient in Mediterranean shrublands of south-east Australia. Global Ecology and Biogeography 16: 330–340.


دیدگاهتان را بنویسید